Τριάντα «Ιστορικά» χρόνια…

0
763

  

Του Σπύρου Κακουριώτη.

 

Τριάντα χρόνια και εξήντα τεύχη συμπληρώνουν Τα Ιστορικά, η «Περιοδική έκδοση ιστορικών σπουδών» που ίδρυσαν, το μακρινό 1983, οι ιστορικοί Σπύρος Ασδραχάς, Φίλιππος Ηλιού και Βασίλης Παναγιωτόπουλος, με την καθοριστική συμβολή του Γιώργου Ραγιά, που υπήρξε η «ψυχή» των εκδόσεων Μέλισσα.

Σήμερα, τριάντα χρόνια μετά, κι ενώ πλέον ο Φίλιππος Ηλιού και ο Γιώργος Ραγιάς δεν είναι πια μαζί μας, οι συντελεστές των Ιστορικών προχωρούν σε μια κριτική αποτίμηση του εγχειρήματος «ριζικής μεθοδολογικής και θεματολογικής ανανέωσης των ιστορικών σπουδών που σημειώθηκε στη χώρα μας τα χρόνια που ακολούθησαν τη Μεταπολίτευση», όπως σημειώνει ο Σωκράτης Πετμεζάς. Εγχείρημα στο οποίο το περιοδικό συνέβαλε καθοριστικά, όχι απλώς εικονογραφώντας το ιστορικό πεδίο αλλά και ασκώντας, από τη μεριά του, πολιτισμική πολιτική, όπως τονίζει ο Σπύρος Ασδραχάς.

Έχοντας έντονη την αίσθηση του επείγοντος σε ό,τι αφορά τον εκσυγχρονισμό της ακαδημαϊκής και ευρύτερα της πνευματικής ζωής, το εγχείρημα των Ιστορικών βοήθησε στην απελευθέρωση του επιστημονικού δυναμικού της χώρας, επιτρέποντας σε νεότερους επιστήμονες «να αναμετρηθούν με τα πιεστικά ερωτήματα που έθετε η περιπετειώδης εξέλιξη της ελληνικής κοινωνίας και πολιτικής και πνευματικής μας ζωής από τον Β’ Παγκόσμιο πόλεμο και εξής», εκφράζοντας τα αιτήματα της διεπιστημονικότητας και του μεθοδολογικού συγχρονισμού με τη διεθνή ακαδημαϊκή κοινότητα.

Αποτελώντας μέρος του «θερμού πυρήνα» της νέας ελληνικής ιστοριογραφίας, στον εκδημοκρατισμό και την ανάπτυξη της οποίας συνέβαλαν καθοριστικά, με τους περισσότερους από 300 συγγραφείς που κατέθεσαν το έργο τους μέσα από τις σελίδες τους, Τα Ιστορικά εισέρχονται με το τεύχος αυτό στον 31ο χρόνο τους.

Πέραν αυτών των κειμένων αποτίμησης, που αποτελούν εισαγωγικές ομιλίες στο συνέδριο «Προσλήψεις και χρήσεις των φυλετικών θεωριών στην Ελλάδα, 19ος – 20ός αι.», το οποίο διοργανώθηκε προκειμένου να τιμηθούν τα 30 χρόνια του περιοδικού, πέρσι, στο Μουσείο Μπενάκη, στις σελίδες τους φιλοξενούνται κείμενα που διερευνούν περιοχές από όλο το χρονικό άνυσμα της νεότερης ελληνικής και ευρωπαϊκής ιστορίας. Από τους «Παράνομους στην υπηρεσία ατόμων και οικογενειών στην Κρήτη (16ος – 17ος αι.)» (Ρομίνα Τσακίρη), την «Πιστοληπτική και πιστωτική δραστηριότητα της Μονής Παντοκράτορος» (Αλέξανδρος Παπαζάκας) ή το «Δικαίωμα στην εργασία στη μακρά δεκαετία του 1840» (Χρίστος Ανδριανόπουλος) μέχρι τους «Ξένους συντηρητικούς και φασίστες διανοούμενους στα περιοδικά της μεταξικής δικτατορίας» (Βασίλης Μπογιατζής), τον «Εμφύλιο πόλεμο και δημόσια ιστορία» μέσα από το παράδειγμα της χρήσης του «παιδομαζώματος» (Λουκιανός Χασιώτης) και τις «Ελληνοβουλγαρικές σχέσεις 1967-1974» (Tonka Kostadinova). Αξίζει να σημειωθούν ακόμη οι ενδιαφέρουσες μελέτες για τη «Θρησκευτική βία την εποχή της ύστερης αρχαιότητας» (Αντιγόνη Σαμέλα) και το «Ισλάμ, φύλο και επιβολή στο αγγλικό αναγεννησιακό θέατρο» (Γιώργος Πλακωτός).

Οι ευχές της κοινότητας των ιστορικών να συνεχίσει να αποτελεί για πολλά χρόνια ακόμα ζωντανό τεκμήριο της ιστορίας της ιστοριογραφίας μας συνοδεύουν το καλό περιοδικό στην καινούργια δεκαετία του…

 

[ΤΑ ΙΣΤΟΡΙΚΑ, Εκδοτικός οίκος Μέλισσα, Σκουφά 58, 106 80, Αθήνα, 210-36.11.692, historica@melissabooks.com, www.melissabooks.com]

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here