12 δροσερά αστυνομικά για τις μέρες του καύσωνα (του Μάρκου Κρητικού)

1
4102

του Μάρκου Κρητικού

 

Μια επιλογή καλοκαιρινών αστυνομικών με σασπένς και χιούμορ από την παλαιότερη εκδοτική παραγωγή.

 

Μετάφραση: Κρίτων Ηλιόπουλος

Opera (2001)

σελ. 249

Ο Ντανιέλ Τσαβαρία, αντάρτης, αεροπειρατής (!),  συγγραφέας –μετά τα πενήντα– και καθηγητής αρχαίων ελληνικών στο Πανεπιστήμιο του Σαντιάγο της Κούβας, συνεργάζεται με τον άγνωστο στην Ελλάδα συγγραφέα και ποιητή Χούστο Βάσκο για να γράψουν, μεταξύ άλλων, το Όλα εδώ πληρώνονται. Ο Τόνι Σάντα Κρους ψαρεύει παράνομα στις παραλίες της Αβάνας, όταν ανακαλύπτει στον βυθό ογδόντα δυο χρυσά νομίσματα από την εποχή του Φίλιππου του Γ΄ της Ισπανίας. Η αξία του θησαυρού είναι τεράστια και το όνειρό του να διαφύγει στις ΗΠΑ μπορεί να γίνει πραγματικότητα. Όμως μια επικίνδυνη γυναίκα έχει άλλα σχέδια για τον Τόνι και τα χρυσά του νομίσματα. Μια συναρπαστική καλοκαιρινή  περιπέτεια με έμφαση στο σασπένς, πολλά απρόοπτα και κινηματογραφική γραφή που κρατά αμείωτο το ενδιαφέρον μέχρι την τελευταία σελίδα. Ιδανικό page turner παραλίας με έντονο άρωμα Καραϊβικής.

 

Μετάφραση: Άννα Βερροιοπούλου

Εκδόσεις Καστανιώτη (2019)

σελ. 190

Ο Αργεντίνος Κίκε Φερράρι, το πρωί βραβευμένος συγγραφέας και το βράδυ καθαριστής στο μετρό, έγραψε ένα σπαρταριστό νουάρ μυθιστόρημα με επιρροές απ’ το αμερικάνικο hard-boiled αλλά και άρωμα Μπουκόφσκι. Πρωταγωνιστής της ιστορίας είναι ο κύριος Μάτσι, επιτυχημένος επιχειρηματίας, βουτηγμένος στη διαφθορά, με ύποπτες συναλλαγές στα χρόνια της δικτατορίας και πολλούς εχθρούς (από μακριά μοιάζουν με μύγες). Είναι αλαζόνας, αδίστακτος και λάτρης της πολυτελούς ζωής και των υλικών απολαύσεων. Όταν ανακαλύπτει στο πορτμπαγκάζ του αυτοκινήτου του έναν νεκρό άντρα, πυροβολημένο στο πρόσωπο «δεμένο μ’ εκείνες τις χειροπέδες με το ροζ γουνάκι που χρησιμοποιεί στις ερωμένες του», αρχίζει να υποπτεύεται τους πάντες. Μέσα από κωμικοτραγικές καταστάσεις που προκαλούν οι αγωνιώδεις προσπάθειές του να ξεφορτωθεί το πτώμα, οδηγούμαστε σε ένα εξαιρετικά απρόσμενο τέλος, που μοιάζει να λειτουργεί ως επανεκκίνηση της ιστορίας. Ένα cult, αντισυμβατικό και εκρηκτικό μυθιστόρημα που θα ενθουσιάσει τους λάτρεις του είδους.

 

  • Ross Macdonald – Η νεκροφόρα με τις ρίγες

Μετάφραση: Βικτώρια Λέκκα

Αλεξάνδρεια (2007)

σελ. 367

Ο Ρος Μακντόναλντ, που συμπληρώνει την τριάδα των μεγάλων κλασσικών του   αμερικάνικου νουάρ (με Τσάντλερ και Χάμετ) θεωρείται ο σπουδαιότερος συνεχιστής του μεταπολεμικού hard-boiled. Αυτή είναι η δέκατη περιπέτεια του Λιου Άρτσερ, ενός ντετέκτιβ πιο εκλεπτυσμένου από τους προκατόχους του. Ένας πλούσιος συνταγματάρχης προσλαμβάνει τον Άρτσερ για να διερευνήσει το παρελθόν ενός νεαρού ζωγράφου που έχει ξεμυαλίσει τη μοναχοκόρη του. Ακολουθώντας τα ίχνη του θα περιπλανηθεί από τις παραλίες της Καλιφόρνιας μέχρι το Μεξικό, όπου και θα ανακαλύψει ότι ο επίδοξος γαμπρός κατηγορείται για τη δολοφονία της γυναίκας του. Όσο εξελίσσεται η ιστορία και ενώ οι φόνοι πληθαίνουν και τα ένοχα οικογενειακά μυστικά αποκαλύπτονται, οι ύποπτοι μέσω συνεχών ανατροπών διαδέχονται ο ένας τον άλλον. Ένα αντιπροσωπευτικό δείγμα σκληρού αμερικάνικου αστυνομικού με έξυπνη πλοκή και  πειστική σκιαγράφηση του κοινωνικού ιστού στις αρχές της ταραγμένης δεκαετίας του ’60, όπου εμφανίζονται τα πρώτα σημάδια της αμφισβήτησης, της σεξουαλικής απελευθέρωσης, του αντικομφορμισμού και των μεγάλων κοινωνικών και πολιτιστικών ζυμώσεων που θα ακολουθήσουν.

 

Μετάφραση: Κωνσταντίνος Παλαιολόγος

Εκδόσεις του Εικοστού Πρώτου (2003)

σελ. 184

Δυο φτωχοδιάβολοι, ο Πεπέτε και ο Μικρός, αμέσως μόλις αποφυλακίζονται ληστεύουν ένα βενζινάδικο τραυματίζοντας σοβαρά τον υπάλληλο. Εγκλωβίζονται όμως στις κακόφημες γειτονιές του Σαντιάγο δε Κομποστέλα εξ αιτίας ενός τρομοκρατικού χτυπήματος στην περιοχή που κινητοποιεί όλη την αστυνομική δύναμη της μικρής πόλης και μοιραία συναναστρέφονται με ανθρώπους του υποκόσμου. Πόρνες, έμποροι με σκοτεινές διασυνδέσεις ιδιοκτήτες κακόφημων μπαρ και ένας αδέσποτος σκύλος θα γίνουν συνοδοιπόροι των δυο αντιηρώων πρωταγωνιστών, στην απελπισμένη τους προσπάθεια να βρουν μια συμβολική έξοδο διαφυγής, που ουσιαστικά  δεν υπάρχει. «Το ασθενοφόρο είναι ένα τρελό και μηδενιστικό μυθιστόρημα που διηγείται γεγονότα βίαια και θλιβερά» θα πει ο Σούσο δε Τόρο  για ένα σπαρταριστό νουάρ με έμφαση στην δράση, έξυπνή πλοκή, έντονα στοιχεία μαύρου χιούμορ και κωμικοτραγικές καταστάσεις.

 

Μετάφραση: Κρίτων Ηλιόπουλος

Opera (2003)

σελ. 349

Το πρώτο μυθιστόρημα του Καταλανού συγγραφέα, Πάμπλο Τουσέτ,  έγινε παγκόσμια επιτυχία και μεταφέρθηκε το 2003 στον κινηματογράφο, από τον σκηνοθέτη Πάκο Μιρ. Πρωταγωνιστής της ιστορίας είναι ο χοντρός Πάμπλο Μιράγιες, ο άσωτος υιός μιας πλούσιας  οικογένειας στη Βαρκελώνη. Δηλώνει «φιλόσοφος του διαδικτύου» είναι τεμπέλης, πλακατζής, μονίμως άφραγκος επιρρεπής σε κάθε είδους καταχρήσεις και λάτρης των κακόφημων μπαρ της πόλης. Εξασφαλίζει κάποια χρήματα, χωρίς να εργάζεται, από την οικογενειακή επιχείρηση Μιράγιες & Μιράγιες της οποίας πρόεδρος είναι ο πρωτότοκος αδερφός του. Όταν αυτός θα εξαφανιστεί μυστηριωδώς, θα συνεργαστεί με την αντιπαθητική νύφη του  για να μην αναμιχθεί στην υπόθεση η αστυνομία, ώστε να αποφευχθεί το σκάνδαλο.. Ο αναγνώστης γρήγορα θα αντιληφθεί ότι το ζητούμενο για ένα ρεμάλι-κατά συνθήκη ντετέκτιβ, δεν είναι η λύση του μυστήριου και θα διασκεδάσει με τα κατορθώματα του αλλοπρόσαλλου Πάμπλο, σε μια σατυρική περιπέτεια  με μεγάλες δόσεις κυνικού χιούμορ που παρωδεί τις νόρμες του αστυνομικού και επί της ουσίας, την ίδια τη ζωή.

 

  • Tonino Benacquista – Επικίνδυνη οικογένεια (Μαλαβίτα)

Μετάφραση: Ειρήνη Τσολακέλλη

Άγρα (2013)

σελ. 416

O ιταλικής καταγωγής και γεννημένος στο Παρίσι Τονίνο Μπενακουίστα είναι βραβευμένος συγγραφέας αστυνομικών μυθιστορημάτων, σεναριογράφος καθώς και συγγραφέας θεατρικών έργων και κόμικς. Στο μυθιστόρημά του Επικίνδυνη οικογένεια, ο Τζοβάννι Μαντζόνι, ένας πρώην περιώνυμος μαφιόζος, νυν πληροφοριοδότης της αστυνομίας και persona non grata στους κύκλους της αμερικανικής μαφίας, μετακομίζει οικογενειακώς σε μια κωμόπολη της Νορμανδίας υπό την επίβλεψη ενός πράκτορα του Εφ Μπι Άι, σύμφωνα με το πρόγραμμα προστασίας μαρτύρων. Οι «παλιές συνήθειες» όμως δεν κόβονται και τα πράγματα περιπλέκονται όταν κάποιοι «παλιοί φίλοι» από τη Νέα Υόρκη αποφασίζουν να επισκεφτούν τη Γαλλία για ξεκαθάρισμα λογαριασμών. Μια απολαυστική περιπέτεια, με «πιασάρικο» θέμα, έξυπνη πλοκή και κυρίαρχο το μαύρο χιούμορ, που παρωδεί τις ιεραρχικές δομές και τις μεθόδους της μαφίας.  Το 2013, η Επικίνδυνη οικογένεια μεταφέρθηκε στον κινηματογράφο –με τον πρωτότυπο τίτλο Family– από τον σκηνοθέτη Λικ Μπεσόν, με τους Ρόμπερτ Ντε Νίρο, Μισέλ Φάιφερ και Τόμι Λι Τζόουνς στους πρωταγωνιστικούς ρόλους.

 

Μετάφραση: Ανταίος Χρυσοστομίδης

Εκδόσεις Καστανιώτη (1999)

σελ. 163

O πολιτικός και συγγραφέας Λεονάρντο Σάσα, θεωρείται μία από τις σημαντικότερες προσωπικότητες του 20ού αιώνα στην Ιταλία. Με τα μυθιστορήματά του τη δεκαετία του ’60 ανέδειξε ένα νέο πολιτικό λογοτεχνικό είδος με αστυνομική πλοκή και θέματα εμπνευσμένα από τη δράση της τοπικής μαφίας. Ο φαρμακοποιός Μάννο λαμβάνει ένα απειλητικό ανώνυμο γράμμα και λίγες μέρες μετά βρίσκεται δολοφονημένος μαζί με τον φίλο του γιατρό Ροσίο. Ο προσηνής νεαρός καθηγητής Λαουράνα, ορμώμενος από τον ανομολόγητο ερωτά του για τη Λουΐζα, τη χήρα του γιατρού, προσπαθεί να εξιχνιάσει το έγκλημα και με την άγνοια του κινδύνου που πυροδοτεί η αφέλειά του, συζητά με υψηλά ιστάμενα πρόσωπα της τοπικής κοινωνίας για την πορεία των ερευνών του. Ένα πολιτικο-κοινωνικό  αστυνομικό, με έξυπνη πλοκή, υποδόριο χιούμορ και θέμα τη διαπλοκή κράτους, Εκκλησίας και μαφίας. Το μυθιστόρημα μεταφέρθηκε την επόμενη χρονιά στον κινηματογράφο σε σκηνοθεσία του Έλιο Πέτρι με τον Τζιαν Μαρία Βολοντέ στον ρόλο του καθηγητή Λαουράνα και την Ειρήνη Παπά σε αυτόν της αισθησιακής χήρας του γιατρού Ροσίο.

 

  • Rafael Bernal – Η συνωμοσία της Μογγολίας

Μετάφραση: Ασπασία Καμπύλη

Carnivora (2020)

σελ. 222

«Γαμώ τον νεκρό μου, γαμώ! Πτώμα ήταν εκείνος απ’ τη Χουάρες. Ετούτος εδώ είναι ένα γαμημένο κουφάρι. Και πρέπει να του βγάλω το μαχαίρι απ’ τα πλευρά. Δε γίνεται να πετάω ένα μαχαίρι με κάθε νεκρό». Τάδε έφη Φιλιμπέρτο Γκαρσία, ο πιο αδίστακτος, κυνικός και βλάσφημος ιδιωτικός ντετέκτιβ του Μεξικού –και όχι μόνο–, ο οποίος μας συστήνεται ως «μηχανή παραγωγής γαμημένων κουφαριών, δευτεροκλασάτων νεκρών» και κάνει τους σκληροτράχηλους ντετέκτιβ του αμερικάνικου hard boiled να κοκκινίζουν. Ο ατρόμητος Φιλιμπέρτο θα συνεργαστεί με έναν «Ρώσο» της KGB και έναν «γκρίνγκο» του FBI για να αποτρέψει τη σχεδιαζόμενη –σύμφωνα με πληροφορίες από τη μακρινή Μογγολία– τρομοκρατική επίθεση εναντίον του Προέδρου των ΗΠΑ κατά την επικείμενη επίσκεψή του στην πόλη του Μεξικού. Ένα απολαυστικό cult αστυνομικο-κατασκοπικό θρίλερ, με έμφαση στο σασπένς, με ξέφρενο ρυθμό, διαβρωτικό χιούμορ και εμφανείς επιρροές από το αμερικάνικο pulp fiction.  Ένα από τα πρώτα «σκληρά» μυθιστορήματα στην ιστορία της λατινοαμερικάνικης αστυνομικής λογοτεχνίας.

 

Μετάφραση: Γιώργος-Ίκαρος Μπαμπασάκης

Μεταίχμιο (2015)

σελ. 264

Υποδεχτείτε τον πιο αποτυχημένο ντετέκτιβ στην ιστορία της αστυνομικής λογοτεχνίας σε μια και μοναδική εμφάνιση!  Ο Νικι Μπιλέιν –το όνομά του παραπέμπει στον βασιλιά του pulp Μίκι Σπιλέιν– είναι ρεμάλι, καβγατζής, μπατίρης και μόνιμα μεθυσμένος. «Και μόνο το να καταφέρεις να φορέσεις τα παπούτσια σου το πρωί, είναι ένας θρίαμβος» ενημερώνει τον αναγνώστη. Όταν συναντάει τη λαίδη Death –ένα κλείσιμο ματιού του Μπουκόβσκι στην επικείμενη έλευση του  θανάτου του– καλείται να βρει τον από χρόνια πεθαμένο   συγγραφέα Λουί Φερντινάν Σελίν, ένα κόκκινο καναρίνι που μπορεί να μην υπάρχει, αλλά και να ερευνήσει, μεταξύ άλλων, τον ύποπτο ρόλο μιας εξωγήινης. Το κύκνειο άσμα του Τσαρλς Μπουκόβσκι, έμελλε να είναι ένα σουρεαλιστικό, post noir αστυνομικό μυθιστόρημα, αφιερωμένο από τον ίδιο, στο κακό γράψιμο!  Ο  «νονός του βρώμικου ρεαλισμού» με ήρωες καρικατούρες σε ευτράπελες καταστάσεις, σαρκάζει με μοναδικές ατάκες τα στερεότυπα  των pulp αστυνομικών αναγνωσμάτων και αποδομεί τις συμβάσεις του είδους, με τον δικό του μοναδικό τρόπο.

 

  • Manuel Vazquez Montalban –Τατουάζ

Μετάφραση: Αγγελική Βασιλάκου

Μεταίχμιο (2019)

σελ. 264

Ο Μανουέλ Βάθκεθ Μονταλμπάν θεωρείται από τους πρωτεργάτες και πιο επιδραστικούς συγγραφείς του μεσογειακού νουάρ. Στο Τατουάζ –το πρώτο από τα δεκαπέντε της σειράς με πρωταγωνιστή τον θρυλικό Πέπε Καρβάλιο–, ένα παραμορφωμένο πτώμα ξεβράζεται σε μια παραλία της Βαρκελώνης. Ο κύριος Ραμόν, ο αινιγματικός ιδιοκτήτης γνωστού κομμωτηρίου, καλεί εσπευσμένα τον ιδιόρρυθμο ντετέκτιβ και του αναθέτει την ανακάλυψη της ταυτότητας του θύματος, αρνούμενος να του πει τους λόγους για τους οποίους ενδιαφέρεται προσωπικά. Ενώ η αστυνομία αναζητεί στοιχεία για την εξιχνίαση της υπόθεσης σε κυκλώματα πορνείας και ναρκωτικών, ο Καρβάλιο, με στοιχείο ένα τατουάζ στη πλάτη του νεκρού, θα κάνει τη δική του έρευνα, η οποία θα τον οδηγήσει μέχρι το Άμστερνταμ. Ένα ευχάριστο μεσογειακό νουάρ, όπου ο συγγραφέας χρησιμοποιεί την αστυνομική πλοκή της ιστορίας ως αφορμή για να αποτυπώσει τις πολιτικές και κοινωνικές συνθήκες που επικρατούν πίσω από τα φώτα της κοσμοπολίτικης Βαρκελώνης.

 

Μετάφραση: Βασίλης Αμανατίδης

Νεφέλη (2013)

σελ. 340

Ο Αμερικανός συγγραφέας Ντόναλντ Ουέστλεηκ, είναι γνωστός ως ο «μάστορας του κωμικού σασπένς». «Κάθε βιβλίο του είναι ένας λόγος ευτυχίας», αναφέρει ο Στίβεν Κινγκ, ενώ ο Κουέντιν Ταραντίνο δηλώνει επηρεασμένος από το έργο του. Το μυθιστόρημα Parker: Ανάφλεξη είναι το δέκατο ένατο –και το μόνο μεταφρασμένο στα ελληνικά– από τα είκοσι τέσσερα της σειράς, την οποία ο συγγραφέας υπογράφει με το ψευδώνυμο Richard Stark και έχει ως πρωταγωνιστή τον συμπαθή και μεθοδικό απατεώνα Πάρκερ. Στην Ανάφλεξη, ο Πάρκερ, παριστάνοντας έναν Τεξανό πετρελαιοπαραγωγό που ψάχνει να αγοράσει σπίτι, συναναστρέφεται με τους ευυπόληπτους πολίτες του Γουέστ Παλμ Μπιτς, γιατί με τους συνεργούς του έχει βάλει στο μάτι μια συλλογή κοσμημάτων μεγάλης αξίας. Η καταιγιστική δράση, το κυνικό χιούμορ του ιδιόρρυθμου πρωταγωνιστή και η κοσμοπολίτικη ατμόσφαιρα του τουριστικού Παλμ Μπιτς  καθιστούν το  ανάγνωσμα ένα ιδανικό καλοκαιρινό page turner.

 

Μετάφραση: Αλέξης Κολοφωλιάς

Κυψέλη

σελ. 192

Ο Ρίτσαρντ Μπρότιγκαν είναι Αμερικανός συγγραφέας και ποιητής, γνωστός για το ιδιόμορφο σατυρικό και παρωδιακό ύφος των έργων του. Στο Τέρας των Χόκλαϊν  η παράξενη ιστορία διαδραματίζεται στις αρχές του προηγούμενου αιώνα στην έπαυλη των Χόκλαϊν, που βρίσκεται στην «ερημιά των Νεκρών Λόφων», στο ανατολικό Όρεγκον των ΗΠΑ. Εκεί κατοικούν οι δύο πανέμορφες και γενναιόδωρες στον έρωτα δεσποινίδες Χόκλαϊν, που μοιάζουν σαν δύο σταγόνες νερού. Στα υπόγεια, όμως, του σπιτιού κατοικεί και ένα περίεργο ον, δημιούργημα του τρελού επιστήμονα Χόκλαϊν, ο οποίος έχει μυστηριωδώς εξαφανιστεί. Δύο πιστολέρο –επαγγελματίες δολοφόνοι– προσλαμβάνονται για να το βγάλουν απ’ τη μέση. Ένα παρωδιακό, γοτθικό γουέστερν τρόμου και αγωνίας, με έντονα στοιχεία μαύρης κωμωδίας, που θα απολαύσουν οι λάτρεις των σουρεαλιστικών αναγνωσμάτων.

 

 

 

 

Προηγούμενο άρθρο«Πέρσες» του Αισχύλου. Ο Ξέρξης επέστρεψε στη Σαλαμίνα (της Όλγας Σελλά)
Επόμενο άρθροΒαγγέλης Ραπτόπουλος: Ο θεός της αφής (συνέντευξη στην Αλεξάνδρα Σαμοθράκη)

1 ΣΧΟΛΙΟ

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

εισάγετε το σχόλιό σας!
παρακαλώ εισάγετε το όνομά σας εδώ